"Ik weet precies wat ik moet doen, maar toch lukt het me niet." Misschien herken je dit? Je hebt al verschillende diëten geprobeerd. Je weet wat gezonde voeding is, probeert meer te bewegen en begint vol goede moed opnieuw. Een tijdje gaat het goed, maar uiteindelijk val je toch weer terug in hetzelfde patroon. En iedere keer stel je jezelf dezelfde vraag: "Waarom lukt het mij niet?" Misschien geef je jezelf de schuld. Misschien denk je dat je meer discipline moet hebben. Maar wat als jouw lichaam helemaal niet tegen je werkt? Wat als het juist iets probeert te vertellen?
Tijdens mijn recente bijscholing over de onderliggende oorzaken van overgewicht werd opnieuw duidelijk dat gewichtsproblemen vaak over veel meer gaan dan voeding alleen. Natuurlijk kunnen leefstijl, hormonen of medische oorzaken een rol spelen. Maar bij veel mensen spelen ook onbewuste patronen mee die ervoor zorgen dat afvallen steeds opnieuw moeilijk blijft.
Overgewicht is niet altijd het probleem
We denken vaak dat overgewicht het probleem is. Maar wat als het eigenlijk een oplossing is? Ons lichaam is ontzettend intelligent. Het probeert ons voortdurend te beschermen. Soms ontwikkelt het gedrag dat ooit nodig was om met moeilijke situaties om te gaan. Dat gedrag kan zich uiten in eten, weinig bewegen of het vasthouden van gewicht. Niet omdat je zwak bent. Niet omdat je te weinig discipline hebt. Maar omdat jouw lichaam ooit heeft geleerd dat dit veiligheid gaf.
Misschien herken je dat je na een stressvolle dag automatisch iets gaat eten. Of dat je naar chocolade grijpt wanneer je verdrietig bent of je alleen voelt. Dat gebeurt vaak niet bewust. Het zijn patronen die zich in de loop van je leven hebben gevormd.
Veel mensen vallen met veel doorzettingsvermogen wel af, maar komen daarna opnieuw aan. Dat is niet altijd een kwestie van gebrek aan discipline. Wanneer het onderliggende patroon nog actief is, probeert het lichaam vaak terug te keren naar wat voor hem veilig voelt. Daarom is blijvende verandering soms pas mogelijk wanneer ook de oorzaak wordt gezien.
Hoe ontstaan zulke patronen?
Als kind leren we allemaal hoe we met emoties omgaan. Misschien kreeg je een snoepje wanneer je verdrietig was. Of een ijsje als je was gevallen. Misschien werd er gezegd: "Niet huilen, het valt wel mee." Vaak gebeurt dit vanuit liefde en goede bedoelingen. Toch leer je onbewust dat emoties opgelost moeten worden, in plaats van gevoeld. Wanneer je dit jarenlang herhaalt, kan eten verbonden raken met troost, veiligheid of ontspanning. Op moeilijke momenten kiest je onderbewustzijn automatisch voor wat ooit werkte. Dat maakt je niet zwak. Het laat juist zien hoe slim ons brein is.
Kijk eens met mildheid naar je eetgedrag
Dit klinkt misschien vreemd, maar ik nodig je uit om eens op een andere manier naar je eetgedrag te kijken. Niet met schuld, schaamte of afwijzing. Maar met nieuwsgierigheid.
Vraag jezelf eens af:
- Waar beschermt dit gedrag mij voor?
- Wat probeert mijn lichaam mij duidelijk te maken?
- Welke behoefte probeer ik eigenlijk te vervullen?
Want hoe vervelend het gedrag nu misschien ook voelt, ooit heeft het een belangrijke functie gehad. Misschien hielp het je om emoties niet te hoeven voelen. Misschien gaf het je controle in een periode waarin je die kwijt was. Misschien bood het bescherming of vulde het een gevoel van leegte. Pas wanneer je begrijpt waarom jouw lichaam dit patroon heeft ontwikkeld, ontstaat er ruimte om het ook weer los te laten.
Iedereen heeft zijn eigen verhaal
Er bestaat geen standaardoorzaak voor overgewicht. Wat voor de één geldt, hoeft voor de ander helemaal niet van toepassing te zijn. Tijdens een NEI-sessie komen regelmatig thema's naar voren zoals:
- Een gevoel van leegte opvullen;
- Jezelf beschermen;
- Controle willen houden;
- Emoties verdoven;
- Moeite hebben om jezelf te laten zien;
- Leven naar de verwachtingen van anderen;
- Overtuigingen uit je jeugd;
- Patronen die al generaties lang worden doorgegeven.
Juist dat maakt mijn werk zo bijzonder. Geen enkele sessie is hetzelfde. Ik ben iedere keer opnieuw benieuwd naar het verhaal achter iemands klachten, omdat de oorzaak voor iedereen anders is.
Leef jij vanuit jezelf?
Een patroon dat ik regelmatig tegenkom, is dat mensen jarenlang vooral hebben geleefd voor anderen. Ze zijn gewend zich aan te passen, zorgen goed voor iedereen om zich heen en vergeten daarbij zichzelf. Misschien herken je de vraag: "Wie ben ik eigenlijk?" Of:" Wat wil ík?"
Wanneer je jezelf steeds verder wegcijfert, raak je ook het contact met jezelf kwijt. Soms probeert het lichaam die leegte op te vullen door onbewust troost, veiligheid of rust te zoeken in voeding.
De relatie met voeding begint al vroeg
Binnen de NEI-visie kijken we ook naar de relatie die je met voeding hebt opgebouwd. Voeding is namelijk veel meer dan alleen brandstof. Het staat ook symbool voor zorg, liefde, aandacht en geborgenheid. Wanneer een ouder emotioneel minder beschikbaar was, kun je later onbewust op zoek gaan naar een andere vorm van diezelfde voeding.
Ook overtuigingen uit je jeugd kunnen nog steeds invloed hebben. Denk aan uitspraken als: "Je bord moet leeg.", "Eten weggooien is zonde." of "Je krijgt pas een toetje als je alles op hebt." Vaak dragen we zulke overtuigingen mee zonder dat we ons daarvan bewust zijn.
Patronen kunnen generaties lang meegaan
Ervaringen uit eerdere generaties kunnen nog invloed hebben op hoe jij je vandaag voelt of gedraagt. Bijvoorbeeld wanneer eerdere generaties te maken hadden met oorlog, schaarste of hongersnood. Wanneer overleven jarenlang centraal heeft gestaan, kan jouw lichaam zich nog onbewust vasthouden aan de boodschap dat reserves belangrijk zijn.
Jouw lichaam wil niet tegen je werken
Ik geloof niet dat jouw lichaam je tegenwerkt. Ik geloof dat jouw lichaam je probeert te beschermen. Misschien doet het dat op een manier die je nu niet meer helpt, maar ooit had dat gedrag een belangrijke functie. En juist daar ligt vaak de sleutel. Niet in nóg een dieet. Niet in nóg harder je best doen. Maar in begrijpen waarom jouw lichaam doet wat het doet.
Hoe kan NEI hierbij helpen?
Tijdens een NEI-sessie kijken we samen naar de onderliggende patronen die voor jou een rol spelen. Niet om schuldigen aan te wijzen. Ook niet om eindeloos over het verleden te praten. Wel om inzicht te krijgen in wat jouw onderbewustzijn nog met zich meedraagt.
Ik geloof dat de antwoorden al in jou aanwezig zijn. Alleen ben je je daar vaak niet meer bewust van. Samen onderzoeken we wat jouw onderbewustzijn je wil laten zien, zodat oude patronen mogen worden losgelaten. Wanneer de oorzaak zichtbaar wordt, ontstaat er vaak meer rust. Veel mensen ervaren daardoor meer begrip voor zichzelf en merken dat verandering niet langer alleen vanuit wilskracht hoeft te komen.
Wat wil jouw lichaam je vertellen?
Misschien herken je jezelf niet in alles wat je hebt gelezen. Dat hoeft ook niet. Iedereen heeft zijn eigen verhaal. Maar als je al langere tijd worstelt met je gewicht en het gevoel hebt dat je alles al geprobeerd hebt, nodig ik je uit om eens verder te kijken dan voeding alleen. Misschien heb je jarenlang gedacht dat je harder je best moest doen. Misschien heb je jezelf verweten dat het je niet lukte.
Maar wat als jouw lichaam nooit tegen je heeft gewerkt? Wat als het al die tijd alleen maar heeft geprobeerd jou te beschermen? Misschien begint echte verandering dan niet bij nóg een dieet, maar bij het begrijpen van wat jouw lichaam je probeert te vertellen.